Novi virus u Evropi napada paradajz – ToBRFV

Od 1. novembra 2019. virus ToBRFV u Evropi je proglašen karantenskom bolešću i moraće se svaka njegova pojava prijaviti EPPO. Napada uglavnom paradajz, mada napada i papriku, nije škodljiv za zdravlje ljudi, ali nanosi velike i čak 100% ekonomske štete uzgajivačima. U Francuskoj je prijavljen novi napad i sav paradajz je uništen sa velike površine pod plastenicima.

Suzbijanje štetočina može se postići samo potpuno iskorenjivanjem zaraženih područja. Proizvodi sa zaraženih područja u EU se službeno ne prodaju.

Virus je stigao iz Amerike, prvi put je primećen na Siciliji 2018. godine i u Nemačkoj gde je zaustavljen.

Nastanjuje se na divlje biljke domaćine crni slanutak (Solanum nigrum) i ljuskavac (Chenopodium murale).

Novi virus napada paradajz i papriku

Paradajzov smeđi virus dodan je na listu upozorenja Evropske i Sredozemne organizacije za zaštitu bilja (EPPO) početkom 2019. godine, uvrštavajući popis nekrantenskih organizama, ali štetočine potencijalne opasnosti.

Pročitajte i: Manjak kalcijuma u uzgoju paradajza i paprike

Simptomi bolesti:

Simptomi mogu se videti na lišću i plodovima paradajza. Najviše se bolest zapaža na gornjim listovima biljke, površina lista je naborana, hrapava, pojavljuju se hlorotične mrlje i vene požute.

Na plodovima se stvaraju žućkaste ili smeđe mrlje, koje kasnije postaju grube i tako su neprikladni za prodaju. Plodovi mogu biti deformisani. Na izgled i varijacije simptoma utiču svetlost, temperatura i način kako dajete hranljive materije biljkama. Najviše štete virus čini mladim sadnicama.

Opasnost širenja zaraze je velika. Virus se može širiti sadnicama i semenkama, ali njegova glavna opasnost leži u njegovoj sposobnosti da ostane zarazan na mašinama za obradu, obući, odeći, ambalaži, tako da se lako može preneti između plastenika. Ako se ne primene zaštitne mere može zahvatiti i veća područja!

Dodatni rizik od virusa je da gen otpornosti Tm-22 koji je razvijen za druge tobamoviruse (TMV, ToMV) ne pruža zaštitu protiv njega i stoga može inficirati rezistentne sojeve (ne pruža zaštitu ni otpornim biljkama na prethodne sojeve virusa).

Kako smanjiti rizik od infekcije? Morate se strogo pridržavati sledećih postupaka:

seme se kupuje samo od sigurnih snabdevača
biljkama dati sve neophodne elemente da razviju dobru kondiciju
pružiti dobre svetlosne i temperaturne uslove mladim biljkama
ne preopteretiti biljku plodovima, održati dobar odnos listova i plodova
zaražene biljke iščupati i bezbedno uništiti
odeća i obuća radnika mora biti dezinfikovana, kao i ambalaža i svi delovi mašina i uređaja koji se koriste u obradi tla, pakovanju i manipulaciji plodovima.

Sertifikovano seme samo kupovati i to iz zemalja u kojima nije zabeležena pojava ovoga virusa.