Vlatanje pšenice određuje prinos na leto

Vlatanje pšenice – Da li će pšenica, koja je rano posejana, preći u fazu vlatanja ako se prihrani? Začetak formiranja stabla sa člancima počinje još u fazi bokorenja. Tada su članci još kratki, a kolenca su na stablu međusobno zbližena. Dužina članaka je manja od prečnika stabla.

Po završetku bokorenja članci počinju da se izdužuju pa se stablo pojavljuje na površini zemljišta nastavljajući brzi porast. Sa porastom prvog kolenca stabla iznad površine zemljišta počinje fenofaza vlatanja. To je onaj momenat kada se unutar lisnog rukavca primarnog stabla prstima može napipati stablovo kolence. Dalji porast stabla nastaje izduživanjem članaka kojih pšenica ima obično pet.

Početak formiranja klasa

Prvi donji članak je kratak, dužine je 3-4 sm, a svaki naredni je duži tako da je gornji vršni članak najduži i zauzima trideset posto i više od dužine stabla. U uslovima povećane vlažnosti i temperature kao i uslovima veće zasenčenosti dužina donjeg članka može biti veća (10 cm i više) usled čega se smanjuje otpornost prema poleganju.

Vlatanje pšenice određuje prinos na leto

U ovoj fenofazi potrebna je optimalna vlažnost zemljišta, optimalna mineralna ishrana i temperatura oko 15°C. U ovoj fenofazi biljke prolaze kroz svetlosni stadijum što dalje omogućava dalji razvoj generativnih organa i prelazak iz vegetativne u generativnu fazu razvića. U periodu vlatanja intenzivno se razvija nadzemna masa biljke.

 Lisna površina se razvija pet i više puta u odnosu na površinu u fazi punog bokorenja. U ovoj fazi se naglo povećava i transpiraciona površina koja znatno nadmašuje aktivno upijajuću površinu korenovog sistema. Stoga se ova fenofaza razvoja smatra kritičnom u pogledu potreba za vodom i mineralnim hranivima.

Dužina ove fenofaze ima znatnog uticaja na prinos zrna pšenice. Ova faza je presudna za broj klasaka i cvetova te i za formiranje većeg broja zrna u klasu. Veća dužina trajanja ove fenofaze je preduslov za stvaranje većeg broja zrna u klasu jednog od odlučujućih elemenata ukupnog prinosa.

Savetodavac ratar.-povrtar. Zoran Milosavljević